Nübüvvetin Velayetten Üstünlüğü nedir, Nübüvvetin Velayetten Üstünlüğü ne demek?

Nübüvvet mi, velayet mi üstündür?”; ya da “nebilik mi üstündür velilikmi üstündür?” tartışması tasavvuf erenleri tarafından tartışılagelen bir konudur. Bu hususiyete acizane olarak fikirlerimizi sunmak adına deyinirsek eğer; Velayet, Hakk’a yakinlik ve Hakk’ı ulvi ahlak tavırlarında yaşamak durumlarını içerir. Bu bağlamda velayet sahibi veli, irşada memur değil ise eğer velayetinin zevki ve neşesinde Hakk iledir. Nebilerin tebliği ve risaleti, enbiyaya varis olan mürşid ve mürşid-i kâmillerin irşadında nübüvvetin, nebinin sünneti olarak biçimlenişinde görünür.

Nübüvvet sahibi veli olan nebiler ile, onların naibleri (vekilleri) olan veliler (mürşid veya mürşid-i kâmiller) Hakk’a olan velayetlerinin dahilinde ikinci bir velayet hâlinde bulunurlar. Bu velayet ise Hakk’ın veren eli olma mahiyetinde hizmetin velayetidir. Hz. Resul efendimiz (sas) “veren el, alan elden üstündür” buyurur.

Evliya Hakk’ın nurunun nefesini alan olarak varlık bulur. Nübüvvet ehli ise bir taraftan Hakk’ın nurunun nefesi ile varlık bulurken bir taraftan da Hakk’tan aldığını irfan ve kudret nefesi olarak halka verir; bu da kulun Hakk’a şevki üzeri tabebine karşı Hakk’ın kuluna olan şevki sebebi ile nübüvvet ehli velisi üzerinden kuluna icabetidir.

Böylesi icabette, kulun meşrebi üzerinden Hakk veli kulunun feraseti veya tasarrufu kuvveti üzerinden muhabbet tecellisinde bulunarak kulunu kendine cezbeder. Bu muhabbette nübüvet ehli nebi veya naib-i nebi Hakk’ın, kulun şevki ve meşrebi üzerinden tecelli edişinde açılan ledünni bilgiden feraset ve tasarrufta bulunarak istifade ederken, kendinde melâike tavrı ile tecelli eden Hakk’a nübüvvet düzeyinde velayet bulur.

Ayrıca nübüvvetin velayet hâllerinden biri de nebinin veya naib-i nebinin, hidayetine sebep olduğu kulda kendi velayeti ve velayeti doğrultusundaki ahlakını görmesidir. Bu da Hakk’ın insan aynasında kendini bilmesi değil (zaten Hakk kendini bilendir) kendini seyir etmesi ahlakının insanda velayet olarak belirmesinin velayet hâlidir.

Anlatılanlar doğrultusunda velayet, Hakk’ı hakkınca bilip yaşamak ise nübüvette Hakk’ı hakkınca bilip yaşayan veli olan nebi veya naib-i nebinin Hakk’ı gönülleri halk eden ahlakı üzeri yaşamasıdır; bu da iki velayetli olmaktır. Birinci velayette Hakk kulun gönlünü kendi nurunun tecellisi ile melekelerde halk eder; ikinci velayette ise irşada memur kulu üzerinden Hakk, gönülleri halk eder.

Nübüvvetin Velayetten Üstünlüğü ne demek? Paylaşın:
Sözlük

Sezgi

Sezgi olmuşa, olana ve olacağa dair hususiyetlerden gayri iradi olarak içsel algılama düzeyinde feyz-i mukaddesten veya feyz-i akdesten gelen bilgi düzeyinde bu...

Sezgi nedir?
Sözlük

İlham

Kulun kalbinde nurların tecellisi sebebi ile kendinde bulduğu, gerçekliği olan bilgilenimlerdir....

İlham nedir?
Sözlük

İrfan

İrfan, kulun kalbinde Hakk’ın nurani tecellisi sonucu bulduğu gerçeklik bilgisinde (hikmet bilgisi) bilmenin zevkinde olduğu hikmete vakıf olma kadim bilgisidir...

İrfan nedir?
Sözlük

Kırklar

Kırklar, zamanının insanlık içindeki ahlak direkleridirler. Rivayetlere göre on sekiz veya yirmi tanesi kadın erenlerdendir....

Kırklar nedir?
Sözlük

Kabz

Kabz tutma, sıkma anlamına gelir. Kulun dünyevi ve manevi dertlerinden dolayı acı, eziyet sonucu sıkıntıda göğsünün daralması hâline kabz denir. Kabz ayrıca hât...

Kabz nedir?
Sözlük

Mizaç

Mizaç huy, tabiyat anlamına gelir. Hakiki mânası ise meşreblerin karakterize olmuş form ve ahlak biçimine mizaç denir. Mizaç gereği her şey bağlı olduğu sıfatl...

Mizaç nedir?
Sözlük

İsbât

Mahv sonucunda salikin doğru yolda olduğunun isbatı olarak, kötü huylarının yerine güzel ahlak ve diğer ibadetler üzeri oluşuna denir. Kulun isbâtı, güzel ahlak...

İsbât nedir?
Sözlük

Feyz-i Mukaddes

Sufilerin, kâinattaki feleklerin döngüsü üzerinden Hakk’ın sebep ve vesileler dairesinde tecellisi seyrinin ilm-i huzuride belirmesi ile ciraç seyrinde bulunuşl...

Feyz-i Mukaddes nedir?
Sözlük

Halkiyet

Halık, evveliyatında mevcudiyeti bulunmayan, varlığı yokluk (adem) hükmünde olan yani evveliyatı olmayan varları mevcuda mümkinler olarak getiren yaratıcı anlam...

Halkiyet nedir?
Sözlük

İman

Allah’ın varlığından ihlâs ile emin olunan manevi hâl durumudur. İman, iman-ı gaybi ve iman-ı şuhudi olmak üzere iki durumda İslam olanda görünür. İman-ı gaybi...

İman nedir?