Nübüvvetin Velayetten Üstünlüğü nedir, Nübüvvetin Velayetten Üstünlüğü ne demek?

Nübüvvet mi, velayet mi üstündür?”; ya da “nebilik mi üstündür velilikmi üstündür?” tartışması tasavvuf erenleri tarafından tartışılagelen bir konudur. Bu hususiyete acizane olarak fikirlerimizi sunmak adına deyinirsek eğer; Velayet, Hakk’a yakinlik ve Hakk’ı ulvi ahlak tavırlarında yaşamak durumlarını içerir. Bu bağlamda velayet sahibi veli, irşada memur değil ise eğer velayetinin zevki ve neşesinde Hakk iledir. Nebilerin tebliği ve risaleti, enbiyaya varis olan mürşid ve mürşid-i kâmillerin irşadında nübüvvetin, nebinin sünneti olarak biçimlenişinde görünür.

Nübüvvet sahibi veli olan nebiler ile, onların naibleri (vekilleri) olan veliler (mürşid veya mürşid-i kâmiller) Hakk’a olan velayetlerinin dahilinde ikinci bir velayet hâlinde bulunurlar. Bu velayet ise Hakk’ın veren eli olma mahiyetinde hizmetin velayetidir. Hz. Resul efendimiz (sas) “veren el, alan elden üstündür” buyurur.

Evliya Hakk’ın nurunun nefesini alan olarak varlık bulur. Nübüvvet ehli ise bir taraftan Hakk’ın nurunun nefesi ile varlık bulurken bir taraftan da Hakk’tan aldığını irfan ve kudret nefesi olarak halka verir; bu da kulun Hakk’a şevki üzeri tabebine karşı Hakk’ın kuluna olan şevki sebebi ile nübüvvet ehli velisi üzerinden kuluna icabetidir.

Böylesi icabette, kulun meşrebi üzerinden Hakk veli kulunun feraseti veya tasarrufu kuvveti üzerinden muhabbet tecellisinde bulunarak kulunu kendine cezbeder. Bu muhabbette nübüvet ehli nebi veya naib-i nebi Hakk’ın, kulun şevki ve meşrebi üzerinden tecelli edişinde açılan ledünni bilgiden feraset ve tasarrufta bulunarak istifade ederken, kendinde melâike tavrı ile tecelli eden Hakk’a nübüvvet düzeyinde velayet bulur.

Ayrıca nübüvvetin velayet hâllerinden biri de nebinin veya naib-i nebinin, hidayetine sebep olduğu kulda kendi velayeti ve velayeti doğrultusundaki ahlakını görmesidir. Bu da Hakk’ın insan aynasında kendini bilmesi değil (zaten Hakk kendini bilendir) kendini seyir etmesi ahlakının insanda velayet olarak belirmesinin velayet hâlidir.

Anlatılanlar doğrultusunda velayet, Hakk’ı hakkınca bilip yaşamak ise nübüvette Hakk’ı hakkınca bilip yaşayan veli olan nebi veya naib-i nebinin Hakk’ı gönülleri halk eden ahlakı üzeri yaşamasıdır; bu da iki velayetli olmaktır. Birinci velayette Hakk kulun gönlünü kendi nurunun tecellisi ile melekelerde halk eder; ikinci velayette ise irşada memur kulu üzerinden Hakk, gönülleri halk eder.

Nübüvvetin Velayetten Üstünlüğü ne demek? Paylaşın:
Sözlük

Fenâ Seyri

Fenâ seyrinde kul, kulluk perdesinde Rabb-ül Âlemin’in vahidiyet seyri üzeri hakikati, kendisi ve âlemlerde müşahedededir. Ehlince fenâ seyri, kötü ahlaktan yan...

Fenâ Seyri nedir?
Sözlük

Tarik-i Küfr

Küfür örtme mânasına gelir. Tarik-i küfr hakikate ait bazı bilgilerin, ehli olmayanların anlamaması, ehli olanların ise hem biatındaki imanlarının sınanması hem...

Tarik-i Küfr nedir?
Sözlük

Melâike

Kuvvetler anlamına gelen melâike, Hakk nurunun kuvvet tecellileri olarak bilinir....

Melâike nedir?
Sözlük

İrade-i Külliye

Hakk’ın nefsinde irade ettiği ve halk edişi ile mevcuda getirdiği, her an iradesinin ereğinde bulunduğu, bütün mevcudatın varoluşuna sebep, her an mekanikte dev...

İrade-i Külliye nedir?
Sözlük

Gaflet

Tâat ehlinin, imtahan ehli olarak karşılaştıkları hadiselerde Hakk’ı gözlerken, Hakk’a gafil olup (dikkat etmemek, farkındalığa gelmemek anlamında kullanılmıştı...

Gaflet nedir?
Sözlük

Sultan

Sultan, güç ve hakimiyet sahibi imama denir. Tasarruf ve feraset kuvvetine sahip velilere sultan denir....

Sultan nedir?
Sözlük

Nefsini Bilen Rabbini Bilir

Hz. Resulün “Nefsini bilen Rabbini bilir” hadis-i şerifinden kastedilen mâna için erenler iki fırka olurlar. Bir fırka, bu sözden murad, nefsin her zaman kötülü...

Nefsini Bilen Rabbini Bilir nedir?
Sözlük

Tevekkül

Tevekkül, her şeyi Hakk’tan bilen sufinin Hakk iradesine, ilahi emir ve yasaklar doğrultusunda salih ameller üzeri yaşamına yön vererek, teslim oluşu ile Hakk’a...

Tevekkül nedir?
Sözlük

Gavs-ül Azam

Gavs-ül Azam en büyük galip, yetiştirici, himmet edici anlamına gelir. Bu velinin görevi, mâna akışı ile bütün dünya işlerinin kader ve kaza çizgisi doğrultusun...

Gavs-ül Azam nedir?
Sözlük

Mürşid-i Kâmil

Esma-i hassının bekâ seyrinde Hakk’ın üzerinde ilahi sıfatları ile tecelli ettiği, peygamber varisi olan, muhabbet ve hizmetinde ferasetinin yetkinliği ve tasar...

Mürşid-i Kâmil nedir?