Hâl nedir?

Hâl durum, vaziyet, görünüş, tavır, suret, keyfiyet vb anlamlara gelir.

Bir şeyin sıfat ve fiilen bulunduğu içsel ve dışsal durumlarının tamamına hâl denir. Hakk’ın kendi sıfat, esma ve ayet tavırları da dahil olmakla beraber mahlukatın varoluş durumu Hakk’ın melâike tavırında faili olduğu fiillerden ibaret olduğu için her durum bir hâlden ibarettir.

Hakk için hâl, melâikesi ile fiilde olarak sıfat, esma ve ayet tavırlarında ilahi ahlakında bulunuşudur. Ayrıca zatında nuru ile bulunduğu dirilik ve şuurlu olma durumu da şahsının hâlidir.

Mahlukat için ise hâl, Hakk’ın ahlak tavırlarını melâike yoğunluğunda melekeler düzeyindeki varoluşsal biçimlenişlerinde yaşamaktır.

Sözlük

Vech

Salikin, Hakk’ı sıfat, esma ve ayette biçimlendiği tavırlarında ferasetinin yetkinliği ile müşahede edişinde beliren ilahi tavırlarının zuhur hâline vech denir....

Vech nedir?
Sözlük

Tevhid

Vahidten kinaye ile birleme mânasına gelen tevhid, bir olan Hakk’ı bütünde, bütûnda olan varlık olarak mevcudiyetindeki seyri üzeri fiilde müşahede etmektir. T...

Tevhid nedir?
Sözlük

Doğuşat

Kulun kalbinde nurların tecellisi sebebi ile kulun kendi dili üzeri dışlaşan bilgilenim durumudur....

Doğuşat nedir?
Sözlük

Sufi

Yünden elbise giyen derviş kişiye sufi denir. Lakin yünden elbise kalın ve koruyucu olması remziyeti ile çağdaş sufilerin, dünyada zühd ile korunmaya ve şöhrett...

Sufi nedir?
Sözlük

Şahsını Şahsı Tanır (Zatını Zatı Tanır)

Hz. Ali’ye (kvc) Hz. Peygamber hakkında “Nasıldı?” diye sorarlar. Hz. Ali “Şahsını şahsı tanır” diyerek cevap verir. Hz. Ali’nin bu mükemmel sözü sufilerin dil ...

Şahsını Şahsı Tanır (Zatını Zatı Tanır) nedir?
Sözlük

Nefs-i Natıka

Nefs-i natıka, gönül olan insanın irade üzeri vechelenmesinin tavır hâllerinden dolayı kendisine verilen kavramsal bir sıfattır. İnsan bağlı olduğu meşreblerin...

Nefs-i Natıka nedir?
Sözlük

İrşad

Taliplerin, Hakk’ın varlığından yana hakikatten haberdar edilmesinin, Allah’ın ahlakı ile ahlaklanmasının doğru yolunda yaşamaya sevk edilmelerine irşad denir. ...

İrşad nedir?
Sözlük

Fark-ı Evvel

Kulun bir pire biat etmeden önceki iman-ı gaybi düzeyindeki imanı ile ilmen yakin Hakk’ın varlığına iman edişi hâline denir. Böylesi bir durumda kul doğrudadır...

Fark-ı Evvel nedir?
Sözlük

İhvan

İhvan, dost, sadık arkadaş mânasına gelir. Bir pire bağlı olan tarik arkadaşlarının gönül birliğinde muhabbetin kaynaştırmasıyla bir birlerine kardeş olmalarına...

İhvan nedir?
Sözlük

Hamd

Hamd övme anlamına gelir. Kulun Hakk’a imanı sonucu, Hakk’ı hakikatiyle bilişi ve hakikati ile bildiği Hakk’ı hakkıyla kadir kıymette yâd edişine hamd denir. ...

Hamd nedir?