Mümkin-i Vücud nedir?

Mevcudiyeti ile sınırlı ve varlığı ile kalıcı olmayan, kaderde var oluşu ile mümkin olan varoluşlara surette vücud sıfatlarını işareten mümkin-i vücud denilmiştir.

Mümkin-i vücudta varolan her şey ezeli ve ebedi olmadıkları gibi varoluşları ile vacib-ül vücud sahibi Hakk Teâla’nın şahsı ve O’nun varlık tavırları ile var olduklarından dolayı adem (yokluk) olmaktan ibaret olan Hakk’ın ayetleridirler.

Kelime-i tevhid olan “la ilahe illallah” daki “la ilahe” den işaret ile murad edilen ise insanlığın mümkinat düzeyinde bulunan her şeye haklarının dışında ilahlık ve ilahlık sıfat tavırlarında atıfta bulunulmamasıdır. Bu da “ilahlar yoktur” anlamında Hakk’tan kullarına bir uyarıdır. Bu bağlamda ilahlık sıfatlarından beri olan mümkinat, Hakk’ın halk ettikleri mahiyetinde icadıdır.

Sözlük

Adalet

Anlatılanlar doğrultusunda genel anlamda adalet, başta mahlukatın varoluş hakkı olarak onların ikame ve idare haklarının verilişi, süreçte mahlukatın idame hakl...

Adalet nedir?
Sözlük

Sultan

Sultan, güç ve hakimiyet sahibi imama denir. Tasarruf ve feraset kuvvetine sahip velilere sultan denir....

Sultan nedir?
Sözlük

Anasır-ı Erbaa

Tezahürler düzeyinde küre-i arzdaki mümkinatı biçimlerdiren dört unsura (toprak, hava, su ve ateş) anasır-ı erbaa denir. Toprak: Pozitif tarafı ile sebat, sabı...

Anasır-ı Erbaa nedir?
Sözlük

Menkıbe (Mit)

Hakk’ı müşahedenin başı tefekkürdür. Tasavvufta tefekkürün temelini kıssalar ve menkıbeler (mitler) oluşturur. Mitlerin talip kulun anlayışına yardımcı olması,...

Menkıbe (Mit) nedir?
Sözlük

Tecelli

Kalblere iman veren Hakk’tır. Hakk bir kalbe iman verir ise eğer, iman verdiği kalbe sahip kuluna, âlemlerin ve kulunun Hakk’ın kendisinin kendi varlığının sıfa...

Tecelli nedir?
Sözlük

Gölgesiz

Gölgesiz hikmet lisanınca uzantısı olmamak demektir. Yani her şeyi Hakk’tan bilip hüsn-ü zann üzeri bakışımızla, olumsuzlamadan hadiseleri hikmetiyle görme ve k...

Gölgesiz nedir?
Sözlük

Rücu

Geri dönme mânasına gelen rücu, sufilerin günah ve masivadan tövbe ederek Hakk’a yönelişleri için kullandıkları bir kavramdır. Rücu tövbenin niyet hâlidir....

Rücu nedir?
Sözlük

Kutb-ül Ferasi

Ferasetten kinaye olarak kutb-ül ferasi, feraseti ile mâna zevkinin doruğunda seyr eden eden, her an ilhamatlar, doğuşatlar ile varidat seyrinde olan yakin mert...

Kutb-ül Ferasi nedir?
Sözlük

Evliya

Evliya veliler, Hakk’a ermiş kullar anlamına gelir. Gerçek mânasında ise Hakk’ın kendisine hazır kıldığı üzerinde tecelli buyurduğu kuluna denir. Burada hazır ...

Evliya nedir?
Sözlük

A’yân-ı Sabite

Ayân aşikar, beli, görülebilen anlamlarına gelir. Ayan-ı sabite ise görünür olan mahlukatın varoluşunun asli nedeni olan, ulvi âlemdeki sabit (duran değişmez o...

A’yân-ı Sabite nedir?