Meşreb nedir, Meşreb ne demek?

Meşreb, yaratılıştan gelen ahlak ve huylara denir.

Ehl-i tasavvuf için meşreb, insanın halk edilişinin unsurları ve ilkeleri üzeri tabiyatıyla bağlı olduğu unsurlar ve ilkelerin fıtratı (doğası) olarak ahlakında karakterize olması sonucunda beliren unsur ve ilkelerin hâl ve tavırlarda görünüşüne denir.

İnsan ahlak ve huylarında, fıtratı gereği bağlı olduğu unsur ve ilkelerin tabiatı üzeri bir meşrebe sahiptir. Ve her insan bağlı olduğu tabiatın meşrebi üzeri huy ve ahlakında ona döner. Bu bağlamda meşreb bir taraftan bağlı olduğumuz tabiat üzeri biçimlenişimiz bir taraftan da bağlı olduğumuz tabiatı ahlak ve huylarımızda yaşayışımızdır.

Anlatılanlar doğrultusunda meşrebler anasır-ı erba ve Hakk’ın sıfat ve esmalarının bizde melâike ve melekeler olarak biçimlenişinin sonucu oluşurlar. Ve bizler bu doğrultuda ahlak ve huylarımızda bağlı olduğumuz meşreblerimizin karakterize oluşu sonucu meşreb edinmiş olarak yaşarız.

Meşreb için başka bir bağlamda şöyle bir tanım getirebiliriz. Arketiplerimizin ilkeler olarak yaşantımızda ahlakımız düzeyinde evrenseller mahiyetinde biçimlenmesine meşreb denir. Halk edilişimizin arketipleri halk ve Hakk yönlerimizdir. Bu iki arketipal yönlerimiz aynı anda ahlakımızda devindiğimiz ilkelerdir. Bu bağlamda ilkeler 1) kategorik devindiğimiz kâinat sıfatları 2) tinsel devindiğimiz Hakk sıfatlarıdır.

Halk âleminin sabiteleri olan anasır-ı erbaa bitkiler, hayvanlar ve cinler insanlarda çok farklı açılarda biçimlenirler.

Meşreb ne demek? Paylaşın:
Bu web sitesi İstanbul Tevhid Okulu tarafından kurulmuştur.
Sözlük

Avam

Hakk’a örtülü, tarike karşı olan, iman-ı gaybi düzeyinde imanı olan veya imanı bulunmayan sıradan veya irfandan yoksun halk ehline avam denir. ...

Avam nedir?
Sözlük

Vahdet-i Kusud

Kasıd kasd eden, niyet eden ve isteyen anlamlarına gelir. Kasıddan kinaye kusud niyetler, ayrıştırmalar mânasında kullanılır. Vahdet-i Kusud, Hakk Teâla’nın mah...

Vahdet-i Kusud nedir?
Sözlük

Cin

Dumansız ateş olan moleküler düzeyde radyoaktiviteden yaratılmış, küre-i arzın ilk düşünen yaratıkları cinlerdir. İnsanlık öncesi yer yüzü halifeleri onlardır. ...

Cin nedir?
Sözlük

Sâlik

Yolcu da diyebileceğimiz salik, Hakk’ı istikamet edinerek Hakk’a hizmeti gayret edinerek mücadele ve mücahede ile vuslata yol tutan kula denir....

Sâlik nedir?
Sözlük

Tasavvuf Dili

Sıfat, esma ve ayetler Hakk’ı tevhid ile bilmemizin araçlarıdırlar. Tasavvuf dili ise, tevhid ile bildiğimiz Hakk’ın ayet, esma ve sıfatları üzerinden iman ile ...

Tasavvuf Dili nedir?
Sözlük

Sıbgatullah

Sıbga boya, renk anlamına gelir. Sıbgatullah ise Allah’ın boyası anlamında kullanılır. “Biz Allah’ın boyası ile boyanmışızdır, boyası Allah’ınkinden güzel olan ...

Sıbgatullah nedir?
Sözlük

Sıddîkıyet

Allah’ın iradesi doğrultusunda, Allah’ın iradesine muhabbetle teslim olarak yaşayan, tevekkülde bulunan, Allah’a sadık, sadakat ve doğruluk ehlinin mertebe hâli...

Sıddîkıyet nedir?
Sözlük

İçsel Gök Katları

Lahud / Uzayın içsel oluşu durumu. Hahud / Uzayda, uzaya içkin Hakk nurunun vücud okduğu mertebe. Emir / Melâike-i İlliyun âlemi. Ceberut âlemi de denildiği ol...

İçsel Gök Katları nedir?
Sözlük

Biat

Hakk’a olan iman bağlılığı doğrultusunda, bir mürşid-i kâmile tabî olmaya biat denir. Biat talibin mürşid-i kâmile ikrarıdır. Biat etmeye “Allah’ın eli onların ...

Biat nedir?
Sözlük

Kutb-ül Ferasi

Ferasetten kinaye olarak kutb-ül ferasi, feraseti ile mâna zevkinin doruğunda seyr eden eden, her an ilhamatlar, doğuşatlar ile varidat seyrinde olan yakin mert...

Kutb-ül Ferasi nedir?