Hür nedir?

Varoluş hakları doğrultusunda özgürce yaşayan kişiye hür denir.

Lakin hür, sufiler için nefsinin keyfi irade hâllerinin esaretinden, sebep ve vesile dairesindeki hadiselerin kuvvet bağlarından kurtulmuş, velayetin sonucu olarak Hakk’ın nurani varlığı ile varlık bulmuş, “ol dediğinde olur” (En’am, 73) ayetinin tevil mânasını bekâ seyrinde “ol” dediği olan fakrın kendisine denir.

“Dünya müminin zindanıdır” demekte Hz. Resul. Bu bağlamda küre-i arzda, küre-i arzın bizde beden ve bedenin ihtiyaçlılıkları üzerinden dünya oluşundan sebebiyet, küre-i arza tutsağızdır. Dünyada kurtuluş bedenin terki ile mümkündür ki bu da ölümdür. Ölüm ise tasavvufta “ölmeden önce ölünüz” hadis-i şerifi gereği kendi dünyamızda nefsimizin boyunduruğundan kurtularak gerçekleşir. Öyle ise bizi Hakk’a örten ve uzak kılan her türlü hâlden öleceğiz ki Hakk’ın nur nefesi ile varlık bulalım. Ve mevcudiyetimizde varoluşumuzun mutlak hakkı olan Hakk ile O’nun nuru ile yaşayalım.

İşte bu kurtuluş yolu, cennete Hakk’ın nuru ile mevcudiyet bulanların, Hakk nefesi ile yaşarken “ol dediklerinin olduğu”, cennetin dünyada gönül bahçesi olarak tecelli ettiği sîrat-ı müstakîm yoludur.

Sîrat-ı müstakîmde yol tutmak kulun imanı doğrultusunda gayreti, içtihatı, mücadele ve mücahede ile çalışmasıyladır (sa’y).

Bunun dışında Hakk’ın kulundan değil, kulun Hakk’tan günah ve masiva ile uzaklaşması yoldan çıktığına işarettir. Bu da kulun nefsinin heva boyunduruğuna girişidir.

Sözlük

Hile-i Rabbani

Hile, kişinin hayrı için bir şey üzerinden tedbir alması ve tedbir aldığı şey üzerinden aldatmada bulunması anlamına gelir. Yani maksad üzeri kişinin maksadını ...

Hile-i Rabbani nedir?
Sözlük

Harf, Kelime, Cümle, Kelam

Harf ağızdan çıkan her bir sese ait sese verilen yazı ile de çizgilerle biçimlendirilen işaretlere denir. Harflerin çoğulu huruftur. Kelam bir mânayı ifade ede...

Harf, Kelime, Cümle, Kelam nedir?
Sözlük

Yediler

Yediler, mekandan, karalardan sorumlu velilerdirler....

Yediler nedir?
Sözlük

Temaşa

Salikin hayret ve hayranlık hâllerinde Hakk’ı mertebe, makam ve hâller üzeri muhabbetullahta müşahede etmesine temaşa denir....

Temaşa nedir?
Sözlük

Ahlak-ı Hamid

Ahlak-ı Hamid “Sen üstün ahlak üzerisin” ayetinde belirtilen resulullah ahlakına denir. Resuller Allah’ın ahlakı üzeri O’nun iradesi doğrultusunda yaşadıkları ...

Ahlak-ı Hamid nedir?
Sözlük

Tevhid Mertebeleri

Tevhid mertebeleri fenâ seyrinde hem müşahedede hem de amelde yaşanan kulluk perdesi seyirleridir. Müşahedede tevhid mertebeleri: 1) Tevhid-i Ef’al: kulun kend...

Tevhid Mertebeleri nedir?
Sözlük

Uluhiyet

Hakk Teâlâ’nın melâike tecellisi ile halk ettiklerine aşkın Azam, Azim, Kahhar, Kahir, Kebir Kadir vb sıfalarıyla kendinde varlık oluşunun tavır seyrine uluhiye...

Uluhiyet nedir?
Sözlük

Müslim

Müslim, Allah’ın iradesine ibadet ile toplumsal yaşamdaki ahlakın gerekliliklerini yaşayarak teslim olan abidin fiilde sıfat adıdır. Her abid İslam olarak sire...

Müslim nedir?
Sözlük

Nasihat

Nasihat, tavsiye ve ihtar anlamına gelen kelama denir. Dinde ise Hakk’ın buyruğu üzeri, Hakk’ın buyurduğunu hayra yönelten, şerrden men eden olarak nefislerine...

Nasihat nedir?
Sözlük

Ocak

Ocak, ateş yakılan korunaklı yer anlamına gelir. Anadolu erenlerine, hak erenler olarak himmet adına sığınılması veya Hakk’a şevk ateşinin yakılmasından kinaye...

Ocak nedir?