Ahlak nedir?

Ahlak, hulkiyetle alakadar olarak, varlıkların fıtratları doğrultusunda varoluşları ve varoluşlarının fıtratları doğrultusunda mevcudiyetleri oranında varoluşsal tavırlarda bulunuşlarının halkiyetleridir.

Allah için ahlak, O’nun şahsının sıfat, esma ve ayetleri doğrultusunda hakikati üzeri adet edindiği tavırlarda bulunuşudur. İnsalar için ise ahlak mevcudiyetlerinin var olduğu sıfatları üzeri varoluşları ve bulundukları sıfatları üzeri meşrebleri doğrıltusunda huylarda, tavırlarda bulunuşlardır.

Yani insanın bedensel halkiyetinin sıfatları ve bu sıfatları doğrultusunda yaratıldığı meşreb üzeri (fıtratı) edindiği huyları doğrultusunda tavırda bulunuşuna ahlak denir.

Bu bağlamda her halk edilen mevcud bir ahlak üzeridir de denilebilinir. Mevcudların ahlakı onların kaderi ve kaderlerini kazada yaşayışlarıdır.

Sözlük

Havass İlmi

Havass hassalar, keyfiyetler ve hususiyetler anlamına gelir. Tasavvufta ilim olarak havass, manevi tesir için uzlet, riyazat veya i’tikafta okunan esma, ayet v...

Havass İlmi nedir?
Sözlük

Fırat’ta Altın Dağın Çıkışı

Salik, yukarıda anlatılan kıyamet alametlerinin sonucunda nefsinde keramet-vaki hadiselerle karşılaşır. Bu da nefsin irade ırmağı olan sembolü üzeri Fırat ırmağ...

Fırat’ta Altın Dağın Çıkışı nedir?
Sözlük

Fasık

Fasık, fısk üzeri yani günah, hadde tecavüz, haktan ayrılma durumları üzeri Hakk’a nefsiyle isyanda bulunan, nefsini ilah edinen kimselere denir. ...

Fasık nedir?
Sözlük

On İkiler

On ikiler, füyuzattan sorumlu velilerdir....

On İkiler nedir?
Sözlük

Yalan

Hakk’ın varlığını inkâr etmek veya Hakk’a ortaklar, kızlar, çocuklar atfederek O’na iftira etmek veya O’nu gaybında ait buyurduğu olacakları inkâr etmek yalana ...

Yalan nedir?
Sözlük

Mücerredlik

Halis, saf ve katışıksız olmaktan kinaye tek başına, soyutlanarak yalnız olmaya mücerredlik denir. Bazı sufiler mücerredliği Hakk’ın tekliği sebebi ile teklikte...

Mücerredlik nedir?
Sözlük

Dem

Dem, her hangi bir durum üzeri bulunmaya, vakit geçirmeye, uğraşta olunmaya ve karşılıklı ilişki sonucu olay ve olguların tekamülünde değişimde olmaya dem denir...

Dem nedir?
Sözlük

Nafile İbadet

Nafile, nafi (menfaatli, yararlı, faydalı) kökünden kinaye mecburiyet olmadığı hâlde fazladan yapılan işe denir. Bu bağlamda nafile ibadet ise farzlar haricinde...

Nafile İbadet nedir?
Sözlük

Seyr-ü Sefer

Cihad-ı ekberde kulun bir taraftan masivadaki nefsi ile mücadelesi bir taraftan da Hakk’a kavuşmanın ibadet mücahedesi ile tecelli ve zuhurda tevhidin müşahede ...

Seyr-ü Sefer nedir?
Sözlük

Su-i Zann

Olay ve olgulardaki ilişkilerde şüphe üzeri kötü niyette olarak, genelde olumsuzlama durumunda bulunduğumuz hâle su-i zann denir. Kişi su-i zann üzeri olur ise ...

Su-i Zann nedir?