Fakr nedir?

Fakr, ihtiyaçlılık, muhtaçlık anlamlarına gelir.

Kimilerince fakr, kulun acziyetinde ve çaresizliklerinde Hakk’a olan ihtiyaçlılığının farkındalığına gelişidir. Böylesi fakr mertebesi anlayışı “Allah’tan başka ne bir dost ne de bir yardımcı vardır” (Bakara, 107) ayetinin tecellilerindendir.

Sufiler için ise fakr, beytullah olan insanın, Allah evini her türlü günah ve masivadan mahv ile temizlemesiyle kendisinden boş olarak sahibine terk edişidir. Yani sufinin kendisine Allah’tan gayri bir hâlde ırkı, serveti, şöhreti, tariki, makamı ve mevkisi vb ile varlık vermekten soyunmasıdır (gizli şirki terk). Ve böylece kendine varlık vermediği tevazuda, karşılığını beklemeden ve kendini vakf ederek hizmete talip olmasıdır. Bu da terk-i davadır.

Hususen belirtmek gerekir ki tevazûnun fazladan insanlar içinde gösterisi de şirk-i hafidir.

Fakr ehli, Hakk’a itikatleri dışında hiçbir itikatla kendilerini sınırlamazlar. Çünkü kişinin kendini sınırlaması itikatı ile kendine varlık vermesi olur. Bu da fakra ters üşer.

Sözlük

Tevhid

Vahidten kinaye ile birleme mânasına gelen tevhid, bir olan Hakk’ı bütünde, bütûnda olan varlık olarak mevcudiyetindeki seyri üzeri fiilde müşahede etmektir. T...

Tevhid nedir?
Sözlük

Devir içinde Devir Var etmek

Veli kulun, zaman içinde farklı zamanlarda bulunabilme ve başka insanları da bulundurabilme nimetine denir. Ruh kuvveti ile birçok yerde bulunabilmeyi ve yaşay...

Devir içinde Devir Var etmek nedir?
Sözlük

Hile-i Rabbani

Hile, kişinin hayrı için bir şey üzerinden tedbir alması ve tedbir aldığı şey üzerinden aldatmada bulunması anlamına gelir. Yani maksad üzeri kişinin maksadını ...

Hile-i Rabbani nedir?
Sözlük

Sükut Üzeri Murakabe

Sükut üzeri murakabe etmek üç durumda gerçekleşir. Bunlar: 1) Kişinin beklentisi üzeri murakabe edişi ki bu bir eylemsizlik durumudur. Bu biçimde murakabede, m...

Sükut Üzeri Murakabe nedir?
Sözlük

Dörtler

Dörtler, insanlığı hâlleri üzeri zamanda yönlendirici kutuplarıdır. Mevsimlerden ve atmosfer olaylarından sorumludurlar....

Dörtler nedir?
Sözlük

Yediler

Yediler, mekandan, karalardan sorumlu velilerdirler....

Yediler nedir?
Sözlük

Yakinlik (Kurbiyet)

İbadetin sonucu olarak arınmış bir kalb ile Hakk’ı, imanı doğrultusunda müşahede etmenin ve O’na ermenin ve manevi yakinliğin hâl durumlarıdır....

Yakinlik (Kurbiyet) nedir?
Sözlük

Korku (Havf)

Korku tefekkürden daha çok tevekkül hâllerine sebeptir. Lakin salik bir müminin tevekkülü de aşk ile ekmelleşir. İlahi aşkı veya şevki olmayanın bu dünyada Hakk...

Korku (Havf) nedir?
Sözlük

Ayan Olmak

Hakk’ın gaybına ait bilgi, olay ve olguların, müminin feraseti sebebi ile Hakk’ın kendisi ile yani nuru ile göstermesi, duyurması hadisesine “ayan oldu” denir. ...

Ayan Olmak nedir?
Sözlük

İlim İrfan Nefesi

Veli kulundan nuru ile tecelli eden Hakk’ın nurunun melâike tavırları olarak beliren doğuşat ve muhabbet usulünde, sohbet sofrası açması ile veli kuluna verdiği...

İlim İrfan Nefesi nedir?