Feyz-i Akdes nedir?

Akdes pak, arı, saf olarak kudsi olmaktır. Feyz-i akdes bu bağlamda sufiler tarafından, sufilerin arı olan nefsleriyle günahtan temiz olmaları sonucu noksandan münezzeh kuddüs olan Hakk’ın, kalblerinde nuru ile tecelli edişinin feyzinde bulunmalarına denir. Bu da “ona (kitaba) ancak temizler dokunur” (Vakıa, 79) ayetinin tecellisindendir. İlham, hâtır ve varidatlar (doğuşatlar) feyz-i akdestendir. Bu da enfüsten gelen feyzden doğruluğu yönünde emin olarak imande bilgileniş seyridir. Feyz-i mukaddes ve feyz-i akdes seyirleri “ayetlerimizi afakta ve enfüste göstereceğiz” (Fussilet, 52) ayeti tecellisinde seyretmektir. Kul imanı doğrultusunda afakta âlemler ve piri üzeri feyizlenişinde ayrıca nefsi üzerinde enfüsten gelen feyizler ile imanı doğrultusunda füyuzat seyrinde bulunur.

Feyz-i akdeste varidatlar (doğuşatlar) ya kulda kâlde tecelli eder ya da kalemde yazımda zuhur eder. Varidatların dilde zahir olmaması durumu ise sufinin sakinede karar kılmasındandır.

Varidatlar, üslup olarak dildeki zevk üzeri şiir, ilahi, türkü tarzında ya da sohbet ve beyan etme tarzında doğuşatlar olarak görünürler.

Sözlük

Marifet

Marifet, bildiği şeye vakıf olma, hüner, ustalık mânalarına gelir. Mutasavvıflar hakikati bilmeye marifet demiş olsalar da hakikat zaten bilinmesi ile hakikatt...

Marifet nedir?
Sözlük

Sırât-ı Müstakim

Pek doğru, temiz yol anlamına gelen sırât-ı müstakim, itâat, takva, tevazu, edep, rıza, ibadet ile Hakk’a hayır ameller üzeri gayrette olduğumuz yaşamı yol edin...

Sırât-ı Müstakim nedir?
Sözlük

Feda-i Nefs

Kulun mümin olarak ben merkeziyetçi doğrultuda menfaatçi olmadan Hakk için, O’nun dini ve O’nun sevdiği mümin kardeşleri için kendi nefsinin heva ve zannlarında...

Feda-i Nefs nedir?
Sözlük

Mümkin

Mümkin, olabilen ya da olmayabilen ihtimaller için kullanılan bir kavram olsa da imkan dahilinde olan anlamı doğrultusunda kullanılır. İmkan ise mekandan kinaye...

Mümkin nedir?
Sözlük

Suret

Suret biçim, görünüş, dıştaki görünüş şekli vb mânalara gelir. Aslında ise suret, belli sıfatlar (nitekil, nicelik) üzeri mevcudatın görünüş biçimleridir. Bu b...

Suret nedir?
Sözlük

Hz. Hızır

Varlığının meçhuliyeti gaybi olan, âlemlerde gavs hükmünde insanlığa hizmet eden ruhaniye Hz. Hızır denir. Hz. Hızır’ın en büyük özelliği, sebep-vesile dairesin...

Hz. Hızır nedir?
Sözlük

Sidret-ül Müntehâ

Yedinci gök katında kevni âlemlerin son perdesine sidret-ül müntehâ denir. Muhabbet ve böylesi zikir, ağız tecellisi olan sidret-ül müntehâdaki Hakk tecellisin...

Sidret-ül Müntehâ nedir?
Sözlük

Vakt

İçinde bulunduğumuz an’a vakt denir. Olay ve olguların oluşum zamanlarının sürecine de vakit denir . Vakit varlığı ile soyut, eşyanın varlığı ile mümkün olan me...

Vakt nedir?
Sözlük

İlim

İlim bilmenin soncucunda edinilen bilgidir. Hakk Teâla için ilim, bilmenin sonucunda edindiği bilgi değil, diriliğinde zatıyla bildiği şeyi halk edişidir. Bu s...

İlim nedir?
Sözlük

Muhabbetullah

Tecelli-i berki ve bütün yakinlik makamlarında kul, Hakk’ın varlık seyrini her hangi bir ilahi tavrı üzeri müşahede edebilir. Lakin tecelli-i zati üzeri devamlı...

Muhabbetullah nedir?