Sıddîkıyet nedir?

Allah’ın iradesi doğrultusunda, Allah’ın iradesine muhabbetle teslim olarak yaşayan, tevekkülde bulunan, Allah’a sadık, sadakat ve doğruluk ehlinin mertebe hâline sıddîkıyet denir.

Sıddîkıyet ehline sıddik denir. Sıddikler, Allah’a, resulüne ve biat ettikleri pirlerine sadık, sadakat ehli olarak vefâkar olmaları ile ahd-ü vefa ehlidirler.

Sıddikler, ilahi iradenin emir ve yasaklarında resullerin ahlakında içtihad, mücadele, mücahede ve cihatta bütün mevcudiyetlerini feda ederek her şeyi Hakk rızası için yapan velayet hâlinde Hakk’a rücudadırlar.

Sıddiklerin hâlini anlayabilmek için sufilerin hâl mertebelerinden olan velayette seyir eden velilerin hâli ile karşılaştırmak gerekir.

Sıddikler de velayet ehli gibi velilerdir. Lakin velayet ehli Hakk’a vuslat niyetinde amellerdedirler; sıddikler ise Hakk için Hakk razı olsun yani Hakk mevcudiyetlerinden değil Hakk kendinde hoşnut olsun niyeti ile ameldedirler.

Velayet ehli, Hakk’a bakan yakinlik ehli olmaları ile sekr, şirb, cûş, cezbe ehli olmaları ile tek kanatlı gibidirler. Sıddikler ise sekr ve şirbde bulunsalar da idrakin sahv hâlinde Hakk’a hizmette iki kanatlı kuş gibidirler. Sıddiklerde cûş ve cezbe hâli aşklarında settar olmaları sebebi ile içsel coşkunlukta yaşanır. Sekr ve şirbde bulunuşlarında ise sahv üzeri amellerde bulunmaları sebebi ile sekr ve şirbde değilmişlercesine görünürler.

Sıddikler, peygamberlerin ahlakı üzeri sahvda onların şuuru üzeri devamlıdırlar. Velayet ehli ise sıddiklerin yaşam amellerindeki sahv hâlini hatm-i meratiplerini bitirdikten sonra kazanırlar.

Velayet ehli yokluk ehli olarak müşahedede yakinleri ile seyir bulurlar. Bu sebepten keramet şahikalarında seyir ederler. Sıddikler ise yokluk hâlini sahv ile peygamber şuurunda yaşadıkları için müşahede ve yakinliklerinde sebep ve vesilelere göre Hakk ahlakı üzeri hareket ederek fazla keramet göstermezler. Lakin müşahedeleri idrakte sahv hâli sebebi ile velayet ehlinden üstündür. Sıddikler idrakin sahvında ferasetleri ile kavrayış müşahedelerinde bulunurlar. Velayet ehlinde ise feraset sekr, gaybet hâlleri sebebi ile yoklukta telepatik hassasiyetler olarak görünür. Sıddikler velayet ehlinin feraset hâlinde de bulunabilirler.

Sıddikler, mücadele ve mücahedelerinde emir ve yasaklarda doğruluk üzeri sebat ve tâatkâr olurlarsa eğer, sıddik-i ekber makamında Hz. Resulullah efendimizin ruhundan feyizlenirler. Hz. Sıddik-i ekber Eba Bekir bu makamın sureten biçimlenişidir. Hz. Ali de bu makamda bulunur.

Velayet ehli ise sekr, gaybet ve muhabbetlerinde mücadelerince mücahedelerinde tâatkâr olurlarsa eğer şah-ı velayet makamından Hz Resulullah efendimizin velayetinden nasiplenebilirler. Velayet ehli sahv hâlini Hz. Fatma (r.a.) ve Hz Hasan (r.a.) kaynaklı olarak elde ederler.

Her veli aslında bir nevi sıddiktir. Lakin velayet ve sıddîkıyet mertebelerinde seyir eden velilerin sıddîkıyetleri farlkı hâller üzeri gerçekleşir. Her veli sıddîkıyetten nasibince velilik makamında bulunur.

Sıddîkıyet mertebesinin velayet mertebesinden üstünlüğü yukarıda anlatılanlar sebebi iledir.

Sıddik doğru olan anlamını taşır. Doğruluk ise sebep ve vesileler dairesinde idrakin sahv hâli üzeri olur. Sıddiklerin sıddîkıyetini temellendirici manevi hâl sahv hâlidir.

Sahv hâlinde seyir eden kâmil bir sıddik, sükûtu üzeri hikmette, tâatı üzeri ihsanda ilahi tecellilerin müşahedesindedir.

Sıddiklerin seyr-ü seferinde ilahi aşk doğrultusunda, sükût ve tâat hâlleri sebebi ile sıddik olduklarını da belirtmek yerinde olur.

Sıddiklerde Hakk’a sitem görünmez. Velayet ehlinde ise sekr ve naz hâlinde iken sitem görülebilir. Velayet ehlinde yakinden sonra ibadeti terk görülebilir, Sıddikler ise bu hâlden uzaktırlar.

Sözlük

Budela

Budela, halk arasında mecnun gibi görünen saf ehile denir. Bu veliler emir ve yasaklardan mesul olmayan, Hakk’ın nazarı üzerlerinde bulunan, Hakk’ın kalben saf...

Budela nedir?
Sözlük

Arif

Hakk’ın inayeti ile nurunun tecellisi sonucunda Hakk’ı Hakk ile bilen lakin her şeyi Hakk’tan bilen iken kendini Hakk’ın tecellisine yakıştırmayan, kulluk perde...

Arif nedir?
Sözlük

Mükâşefe

Kul muhâdarada bulunuşu sonucunda iradi olarak tefekkürde bulunur ise, “kulum düşündüğünde mânasını veren Ben olurum” hadis-i kutsisinin hükmü gereği ilhamatlar...

Mükâşefe nedir?
Sözlük

Şey-i Vahid

Hakk Teâlâ’nın her şey üzerinde melâikesi ile nazır, varlığının nuru ile hazır oluşunda varlığına zeval gelmeden, şahsında tek, sıfat seyrinde ise mahlukata aşk...

Şey-i Vahid nedir?
Sözlük

Daim Salât

Tasavvufta kul aşk, sekr, şirb, zevk, hayâ vb hellerde iken taharetinde abdest almaktadır. Kişi böylesi abdest alırken Hakk’ın verdiği ferasetteki sahv hâli ile...

Daim Salât nedir?
Sözlük

Dış Gökler

1) Uzay 2) Kâinat 3) Kara delikler 4) Galaksiler ve özellikle samanyolu felekleri (yıldızlar ) 5) Güneş ve Güneş felekleri (gezegenler) 6) Ay 7) Dünya göğü 8) İ...

Dış Gökler nedir?
Sözlük

İhvan

İhvan, dost, sadık arkadaş mânasına gelir. Bir pire bağlı olan tarik arkadaşlarının gönül birliğinde muhabbetin kaynaştırmasıyla bir birlerine kardeş olmalarına...

İhvan nedir?
Sözlük

Vecd

Salikin gaybet hâline gelmeden önceki ilahi aşkta kendini kaybedecek muhabbet hâlinde bulunuşuna vecd denir....

Vecd nedir?
Sözlük

Seyr-ü Sefer

Cihad-ı ekberde kulun bir taraftan masivadaki nefsi ile mücadelesi bir taraftan da Hakk’a kavuşmanın ibadet mücahedesi ile tecelli ve zuhurda tevhidin müşahede ...

Seyr-ü Sefer nedir?
Sözlük

Rücu

Yöneliş de diyebileceğimiz rücu, iman ile Hakk’a yöneliştir. Bu yöneliş bir nevi aslına dönüş olarak tövbedir. Kulun başına gelen yaşadığı her türlü olay ve ol...

Rücu nedir?